Make your own free website on Tripod.com

Motiv bratoubistva

Osnovni motiv balade “Marko Kraljević i brat mu Andrijaš“ je zavada braće i bratoubistvo. Po što se radi o starijem zapisu, motiv bratoubistva predstavlja internacionalni motiv koji je u ovoj pesmi obrađen izuzetnim umetničkim načinom. Ovaj motiv javlja se u antici u likovima braće Eteokla i Polinika; u legendi o nastanku Rima braća su Romul i Rem, a u Bibliji su Kain i Avelj. Motiv bratoubistva se sa bugarštica prenosi na deseteračke pesme. Ovaj motiv u srpskom usmenom stvaralaštvu Šmaus deli na pet tipova:

Tip zavade

Pesma u kojoj se javlja ovaj motiv

Reakcija bratoubice

Mesto ubistva

Izvor pesme

Snaha traži smrt devera

“Milan-beg i Dragutin-beg”

Ubija ženu i “otide glavom po svetu”

Lov

Vuk II, 9

Nasleđe (konj i soko)

“Dioba Jakšića”

Kajanje, olakšanje: “nesam ti brata otrovala, veće sam te s bratom pomirila”

Sprečeno je zahvaljujući plemenitosti snahe

Vuk II, 97

Neznanje

“Predrag i Nenad”

Ubija se “pa potrže nože od pojasa, te udara sebe u srdašce, mrtav pade pokraj braca svoga”

Gora

Vuk II, 15

Vila

“Kako planinkinja vila zavadi dva brata Jakšića”

Ubija se “pake sebe handžarom u srdašce udario. Tu je njega crna zemlja i bez duše dočekala, Jakšića junaka. Oba su ti mila brata cić devojke poginuli.”

Gora

Bogišić, 43

Plen

“Marko Kraqević i brat mu Andrijaš“

 

 

Bogišić, 6

 

Kao što se iz tabelarnog prikaza vidi kod pesme “Marko Kraljević i brat mu Andrijaš“ polja pod nazivom “reakcija bratoubice” i “mesto ubistva” ostala su prazna. U pesmi pevač se služi motivom ubistva kako bi otvorio novu pesničku sliku koja predstavlja srž pesme, a to je monolog žrtve koja umire. Akcenat ove balade nije na opisu ubistva, već na Andrijaševim oporukama.

 

Home | Marko | Andrijas | Pesma | Autori